Dhr. en Mevr. Velasquez

Sumpango

 

Op de vierde dag in de knipweek (een week waarin alle kinderen van het project en hun familieleden gratis geknipt worden) had een van de moeders iemand meegebracht die mij wilde spreken.

Deze vrouw, Miriam, vertelde dat ze een echtpaar kende die onder erbarmelijke omstandigheden leefde. Dhr. en Mevr. Velasquez en ze woonden in Sumpango. Miriam vertelde van alles van deze mensen en haar vraag was of Mimariposa iets voor dit echtpaar kon betekenen.

Op zo’n vraag is het altijd moeilijk antwoorden. Ik wil altijd graag zelf een kijkje nemen om een indruk te hebben van de omstandigheden. Wat ik haar wel kon zeggen was dat ik nog maar 3 weken in Guatemala zou zijn en het dus heel kort was om nog iets te doen. Daarbij komt natuurlijk dat de laatste weken de pot ook hevig gaat slinken omdat de schoolsponsoring precies afgestemd is op de benodigdheden die de kinderen moeten hebben om een jaar naar school te kunnen gaan.

 

We maakten een afspraak voor maandag 11 februari. Ik was nog nooit in Sumpango geweest; een dorp dat met de bus 1.5 uur van Antigua ligt. Dhr en Mevr Velasquez woonden in een kleine kamer op een terrein wat van iemand anders is; ze hebben geen kinderen. Hun eerste en enig kind was met ongeveer 7 maanden gevallen en overleden. Dhr Velasquez is 78 en zijn vrouw 82 jaar; zijn vrouw is klein en bijna blind. Ze wonen in een kamertje van ongeveer 4 bij 4 meter en dat is inclusief de keuken en slaapkamer. Er kwam bijna geen daglicht binnen, de regen lukte dat weer wel zodat de muren erg beschimmeld waren van het vocht. Het was er ’s nachts vaak koud en de wind waaide van links nar rechts door alle kieren en spleten. Buiten op het terrein hangt wat zwart plastic en daarachter is een wc van beton. ’n Beetje verderop staat de pila; de wasplaats waar de was en de afwas gedaan wordt. Er hangt een slang bij de pila en als ze willen kunnen ze zich achter het zwarte plastic wassen en afspoelen met die slang, altijd koud water. De oudjes hoesten en proesten omdat ze natuurlijk ook altijd in de rook van de met houtjes gestookte kachel zitten als er gekookt wordt. Een erg ongezonde toestand en behalve dat ook gevaarlijk omdat Mevr bijna blind is. Het terrein is ook niet vlak om te lopen en ze neemt ook altijd haar stok mee naar buiten zodat ze kan voelen waar ze loopt.

 

Vriendelijke, lieve mensen die op elke vraag antwoord geven en alle kracht uit hun geloof halen. Mensen die blij zijn met elkaar en met het feit dat ze al lang samen zijn; mensen die vooral in dit land, veel hebben meegemaakt. Die altijd heel hard hebben gewerkt om te kunnen overleven.

 

Miriam en ik hadden wat groenten, fruit en een kip voor hen meegenomen en terwijl we aan het praten waren stond de soeppan op het vuur te pruttelen. Ze wilden heel graag dat we mee bleven eten, maar helaas durft mijn maag dat niet zo goed aan…

Ik mocht foto’s van ze maken en ik kon alleen maar beloven dat ik mijn best zou gaan doen om hen te helpen; nog eens niet dat ik ze zou kunnen helpen.

 

Hele bijzondere en liefdevolle mensen die ons bedankten dat we bij ze op bezoek gekomen waren; dat vonden ze een hele eer.

 

Dan neem je afscheid en loop je terug naar de bus. Drie weken voor mijn vertrek en met bijna een lege kas. Miriam en ik zaten natuurlijk vol ideeën, maar we wisten ook dat die ideeën meer leken op een droom dan op de werkelijkheid. We waren allebei in de volle overtuiging dat wanneer het de bedoeling was dat we deze mensen zouden moeten helpen, dat het dan ook zou gaan lukken. Hoe dan ook: het moest lukken. We zaten te rekenen en te tellen en te bespreken wat en hoe. Wat zou fijn en belangrijk zijn voor dit echtpaar, waar zouden ze het meest mee geholpen zijn.

Toen we in Antigua afscheid namen wisten we nog geen van beiden wat deze middag voor gevolgen zou kunnen hebben.

 

Het liet me natuurlijk niet los en opeens herinnerde ik mij de actie van het jaar daarvoor die ik op het laatst gehouden had voor Madelin, het gehandicapte meisje van een van mijn families. Zij had een ledikant nodig en een grote buggy, zodat ze ook een eigen bed had en mee naar buiten kon als haar moeder boodschappen moest doen of haar broertje en zusje naar school moest brengen.

Met een mail had ik toen het hele, zelfs meer, bedrag bij elkaar.

 

Dat was het enige wat ik nu ook zou kunnen doen. Een brief samenstellen, enkele foto’s erbij en dan maar afwachten. Gewoon alles eerlijk vertellen en maar kijken hoe er op gereageerd zou worden.

Niet meer, niet minder. Miriam en ik hadden, zomaar in het wilde weg, uitgerekend dat we met € 500 heel erg veel zouden kunnen doen. Geen van beiden hadden we er verstand van, maar het leek ons al een heel bedrag.

 

Zo gezegd, zo gedaan. De brief met foto ging via de mail de zee over en dan kun je alleen maar afwachten. De reacties kwamen sneller dan verwacht. Het ene na het andere bedrag kwam binnen; soms vergezeld van een mail of een korte beschrijving. Het was voor mij zo ontroerend dat ik bij elk bedrag wat gestort werd wel ’n traan heb gelaten. Wie had durven dromen dat ruim het dubbele bedrag opgehaald zou worden. Het hield niet op; ik belde vol trots naar Miriam om te zeggen dat we aan de slag konden. Er was haast bij, we moesten snel beginnen want het allermooiste zou zijn dat de hele verbouwing klaar was voor mijn terugreis naar Nederland; dat wil zeggen bijna klaar. En twee weken gaan echt heel snel voorbij.

 

Wij zelf konden niks doen, alleen maar delegeren, materiaal inkopen en onze wensen uitspreken. De hele operatie werd groter dan gedacht en verwacht omdat er zoveel meer geld opgehaald was. Het was tenslotte allemaal voor deze twee lieve, oude mensen. Miriam en ik gingen tussen de bedrijven door zoveel mogelijk naar Sumpango om toch een beetje de leiding te houden en de vorderingen te bespreken en te bekijken. We hadden geluk met de bouwvakkers. Ze waren echt allerliefst voor de oudjes. Als wij kwamen namen we eten en drinken mee en behalve dat het een hele rotzooi op het terrein was, was het ook vaak gezellig. De mensen wisten niet wat ze overkwam en elke keer bleven ze maar bedanken voor alles wat hun overkwam. Ze hadden in hun hele leven nog nooit zoiets meegemaakt. Dhr Velasquez is geboren en opgegroeid waar hij nu met zijn vrouw woonde en ze waren dus ook niet gewend aan verbeteringen.

 

Het dak ging er af en werd vervangen door nieuwe houten balken en witte golfplaten die ook het licht door zouden laten. Er werd een nieuwe betonnen vloer gestort die behalve dat hij vlak was ook natuurlijk warmer zou zijn dan een vloer van zand. Oude fundering werd weggehaald en er werden nieuwe muren gemetseld zodat het regenwater geen kans meer zou krijgen om de zaak te verzieken.

Er werd in de slaapkamer een extra muurtje gemetseld en daarachter kregen ze hun eigen toilet (ja, met doorspoeler) en een douche, zodat ze niet meer naar buiten hoefde door weer en wind om zich te wassen of wanneer ze naar de wc moesten. Er werd een nieuwe pila geplaatst en er werd een nieuw kookfornuis gemetseld. Ook in dit fornuis moesten houtjes gebrand worden, maar het was veel minder gevaarlijk omdat die houtjes nu achter een deurtje gelegd moesten worden en niet meer boven in het vuur gegooid moesten worden. Daardoor had mevr Velasquez een keer in brand gestaan wat ze niet in de gaten had en gelukkig kon haar man haar toen blussen. Boven het kookfornuis werd een afzuiging geplaatst zodat de rook naar buiten afgevoerd kon worden en niet meer binnen in de kamer/keuken zou blijven hangen.

 

Door deze hele verbouwing moest het echtpaar alles inpakken en afbreken wat ze hadden. Nou is dat nooit zoveel dan de mensen in Europa hebben natuurlijk, maar toch. Ze hebben enkele nachten buiten onder een afdak geslapen en wij maakten daar maar grapjes over zoals: dan hebben jullie lekke romantisch onder de sterrenhemel geslapen en wie kan dat op die leeftijd nog zeggen?

De oppermeester en zijn twee knechtjes werkten ontzettend hard. Hele lange dagen en ook de weekenden om alles maar klaar te krijgen. En Miriam en ik sjouwden maar op en neer om het materiaal aan te slepen. En maar iedere keer terug als we niet begrepen wat ze nodig hadden. En omdat we veel meer geld opgehaald hadden dan verwacht, mochten we dus ook op pad voor een toilet en pila etc. En wij maar vergelijken en afdingen om zoveel mogelijk met het geld te kunnen doen. Gelukkig was er maar een bouwmarkt in het dorp die verdeeld was over twee vestigingen; dat maakte het voor ons wel makkelijker om het teveel aan materiaal terug te brengen en te ruilen tegen andere dingen en ook om korting te vragen. Want ook in Guatemala kan een verbouwing financieel uit de hand lopen.

Elke keer als we aankwamen bij het echtpaar Velasquez kregen we een hartelijke knuffel en zeiden ze dat ze niet wisten hoe ze ons moesten bedanken voor alles wat er voor hun gedaan werd. Ze vertelden dan dat ze elke avond aan God vroegen of Hij ons en alle mensen die hiermee geholpen hadden wilde beschermen en zegenen. Dat was wel ontroerend om te zien en te horen.

 

Precies 16 dagen nadat Miriam mij had gevraagd of ik iets voor het echtpaar Velasquez zou kunnen betekenen en twee dagen voor mijn terugreis naar Nederland gingen we samen voor de laatste keer op bezoek in Sumpango. Familie ging mee en ook heel veel eten. Want de opening van hun nieuwe huisje kon gevierd worden. Wat waren ze blij en trots. En wij niet minder. Wat waren ze dankbaar en wij ook.

 

Eigenlijk was mijn bedoeling geweest om de laatste week dat ik in Guatemala was nog even naar de zee te gaan; daar was en ben ik nog nooit geweest. Ik geloof niet dat ik van ’n paar dagen zee zo’n voldaan gevoel zou kunnen hebben dan dat ik nu had. Dan was ik de enige geweest die blij was. En nu waren er zoveel mensen gelukkig; dat is meer waard dan welke vakantie ook. Dat zoveel mensen vertrouwen hebben in het werk dat ik in Guatemala doe en dat ook ondersteunen is echt geweldig. En als je dan ook in zo’n korte tijd het resultaat en het geluk op de gezichten van de mensen met eigen ogen mag zien is echt helemaal fantastisch.

Het was druk, zwaar en vermoeiend maar zo de moeite waard! Echt iets om nooit meer te vergeten!