Dertien

Lieve Mensen,

Juist met dit gezin was het moeilijk contacten dit jaar. Ik had een andere telefoon met een ander nummer en achteraf bleek dat de moeder van het gezin ook een ander nummer had. Ik weet heel goed waar ze wonen; een dorp verderop op een stukje land achter de fabriek. Niet de meest favoriete buurt om door te lopen voor de mensen van dat dorp, maar soms heb je geen keus. Als ik er bijna ben dan moet ik een soort van steeg in lopen en aan het einde staat het huisje van deze familie; gemaakt van golfplaten. Sinds vorig jaar is de ingang aan de achterkant gemaakt wat maakt dat ik kan roepen wat ik wil maar dat ze mij niet zien of horen. Roepen; want ik durf het pad niet te betreden omdat aan het einde ervan enkele honden op mij liggen te wachten en als ik ook maar een voet in het pad zet komen ze rennend en blaffend op me af omdat ze mij niet kennen. Blaffende honden bijten niet is het gezegde, maar omdat ik ooit anders meegemaakt heb hier klopt er van dat gezegde niks meer voor mij. Dus het enige wat ik iedere keer kon doen was omdraaien en hopen dat ik iemand van het gezin ’n keer zou zien.

En dat was uiteindelijk ook gelukt.

De moeder was net zo blij dat ze mij zag als ik haar; de scholen waren nl al begonnen. Drie dochters hebben deze mensen en de moeder vertelde mij dat haar oudste dochter zwanger was geweest. Geweest, want na vier maanden zwangerschap had ze de kinderen verloren. Zeventien jaar en twee meisjes verloren. Ze hadden het heel zwaar gehad vertelde de moeder van het gezin; maar het leven gaat door zei ze, en haar dochter was weer aan het werk. De jongste was overgegaan naar de volgende klas op de basisschool en de middelste zou voor het eerst naar de middelbare school gaan. Moeder had haar wel ingeschreven maar ze wilde niet; tenminste niet naar de school in het dorp. De reden was me niet helemaal duidelijk; ze vertelde iets van dat ze geen vriendinnen had; wat natuurlijk wel heel belangrijk is. De scholen waren al begonnen dus de tijd begon te dringen en ik adviseerde om op een andere school info te vragen en alles te noteren zodat ik wist wat de eventuele kosten zouden zijn. Ze belden me op met de vraag of ik langs kon komen en omdat ik die dag toch in het dorp moest zijn, ben ik weer langsgegaan.

Ze hadden een folder van de school gekregen en toen ik die las schrok ik wel ’n beetje. Het inschrijfgeld en de maandelijkse bijdrage waren € 50 en daar kwamen dan nog alle andere kosten bij; uniformen, schoenen, schoolspullen, rugzak, gymkleding. Ik vroeg wie die maandelijkse bijdrage zou gaan betalen; want dat gaat natuurlijk ruim boven het sponsorbedrag; het bleek ook een colegio te zijn wat zoveel als een privé school betekent. Het gezin zelf kan dat nooit opbrengen; ze hebben gewoon elke dag te eten, niet meer en niet minder. Bleek ook dat er alleen op de zaterdagen les gegeven wordt en toen ik vroeg wat ze dan van maandag tot en met vrijdag zou gaan doen kreeg ik als antwoord: werken. Werken? Vroeg ik. Maar hoe oud ben je dan nu? Dertien zei ze. Ik schrok en keek beide ouders aan.

Dat is het enige wat ze wil zei de moeder. Het meisje wat altijd heel verlegen was geweest en amper antwoord durfde geven als ik een vraag stelde stond nu voor me met afgeschoren wenkbrauwen die geaccentueerd werden door een dikke zwarte streep. Oogschaduw op haar ogen en een shirtje wat over haar ene schouder hing en veel te kort en te wijd was. Als je een jongedame van die leeftijd zo over straat ziet lopen in Guatemala houden de meeste moeders hun hart vast. En deze moeder durfde er niks van te zeggen. Ik moest gokken; had het gevoel dat ik ze anders zou verliezen. Dus ik zei tegen haar; en jij denkt dat je door te gaan werken wel vriendinnen kunt maken? Alle leeftijd genoten van jou gaan naar school, die gaan nog niet werken. Het project is er om jou school te betalen, dus je kunt kiezen; òf je gaat naar school òf je gaat werken, maar je bent nog te jong om die twee te combineren. Ik geef je een dag om een andere school te zoeken en dan wil ik van je weten wat je doet. Als je voor werken kiest dan gaat je kans voorbij; je krijgt namelijk maar een kans. En ik wil maandag (het was zaterdag) van je weten welke je gekozen hebt. Het enige wat ik kan doen is jou de kans te geven om te studeren voor een betere toekomst; take it or leave it.

Het is aan jou. Ze werd weer net zo verlegen als ze altijd geweest was en ik keek de moeder aan. Die zei niks en ik was zelf ook geschrokken omdat ik nogal fel was tegen haar. Het was erop of eronder. Ik gaf de naam van de school die ik voor haar adviseerde en ben gegaan. Het kon alle kanten op. Maar ik kon het niet meer terug draaien. Misschien vond ik het wel net zo spannend als het kind en de ouders zelf. Die maandag ochtend hoorde ik niks en eindelijk werd ik ’s middags gebeld. Ze waren inderdaad naar de school gegaan en er was nog plaats; de dochter was zo enthousiast dat ze meteen gebleven was. De moeder klonk helemaal opgelucht. De volgende dag hadden we een afspraak om alle spullen te kopen; ze was de laatste, iedereen had alles al. Het eerste wat ik vroeg was natuurlijk hoe ze het vond. En ze zei; ik ben echt heel blij en ik heb al vriendinnen. Ze straalde helemaal en achter haar stond haar moeder die naar me knipoogde. Ze waren niet kwaad, geen van beiden. Een beetje ongemakkelijk maar helemaal blij liep ze mee over de markt en hebben we samen alle spullen gekocht die ze nodig had in dit nieuwe schooljaar.

Dat was echt heel bijzonder.

 

Lieve groet, Mieke